یادداشتی از مرکز مبتنی بر سبک زندگی اسلامی ایرانی دانشکده علوم پزشکی گراش ؛
برنامه ریزی درسی در شرایط امتحان
اگر از روش ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﯾﺰی و ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﺧﻮد راضی ﻧﯿﺴﺘﯿﺪ و اگر ﺑﺎرﻫﺎ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﯾﺰی ﻧﻤﻮده اﯾﺪ ولی ﻧﺘﻮاﻧﺴﺘﻪ اﯾﺪ حتی یک ﻫﻔﺘﻪ آن را اﺟﺮا ﻧﻤﺎﯾﯿﺪ، اشکال در روش ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﯾﺰی ﺷﻤﺎﺳﺖ.
داﻧﺸﺠﻮی ﻋﺰﯾﺰ؛ ﻣﯿﺰان ﻋﻤﺪه ای از ﻣﻮﻓﻘﯿﺖ ﺷﻤﺎ در اﻣﺘﺤﺎﻧﺎت ﺑﻪ روش ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﺷﻤﺎ بستگی دارد. ممکن اﺳﺖ وﻗﺖ و ﻧﯿﺮوی زﯾﺎدی را ﺻﺮف آﻣﻮزش و یادگیری می ﻧﻤﺎﯾﯿﺪ ولی ﺑﻪ ﻧﺘﯿﺠﻪ دﻟﺨﻮاه نمی رﺳﯿﺪ. . ﺑﻪ ﻃﻮری که ﻧﻤﺮه ﻫﺎی ﺷﻤﺎ پایین ﺗﺮ از ﺣﺪ اﻧﺘﻈﺎر اﺳﺖ. از ﯾﺎد ﻧﺒﺮﯾﻢ داﻧﺸﺠﻮیانی که ﻧﻤﺮه عالی می گیرند ﻣﻌﻤﻮﻻ ﺑﺎﻫﻮش ﺗﺮ از ﺳﺎﯾﺮ ﻫﻢ کلاسی ﻫﺎی ﺧﻮد ﻧﯿﺴﺘﻨﺪ بلکه ﺑﻬﺘﺮ از دیگران از وﻗﺖ و ﻧﯿﺮوی ﺧﻮد اﺳﺘﻔﺎده می کنند و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﯾﺰی صحیحی دارﻧﺪ. اگر از روش ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﯾﺰی و ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﺧﻮد راضی ﻧﯿﺴﺘﯿﺪ و اگر ﺑﺎرﻫﺎ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﯾﺰی ﻧﻤﻮده اﯾﺪ ولی ﻧﺘﻮاﻧﺴﺘﻪ اﯾﺪ حتی یک ﻫﻔﺘﻪ آن را اﺟﺮا ﻧﻤﺎﯾﯿﺪ، اشکال در روش ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﯾﺰی ﺷﻤﺎﺳﺖ.
در اﯾﻦ یادداشت سعی دارﯾﻢ نکات ﻣﻬﻢ در ﺗﻨﻈﯿﻢ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﯾﺰی درسی را ﯾﺎدآوری ﻧﻤﺎﯾﯿﻢ.
چرخه ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﯾﺰی درسی داﻧﺸﺠﻮﯾﺎن اﻏﻠﺐ در ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﯾﺰی درسی ﺑﺎ شکست ﻣﻮاﺟﻪ میﺷﻮﻧﺪ. دﻟﯿﻞ آن ﻫﻢ اﯾﻦ اﺳﺖ که ﯾﺎ روش ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﯾﺰی درسی را نمی داﻧﻨﺪ و ﯾﺎ اﻧﺘﻈﺎراتی کمال گراﯾﺎﻧﻪ و ﻏﯿﺮ واقعی از ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﯾﺰی ارائه می دﻫﻨﺪ. در ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﯾﺰی درسی چند ﻣﻮرد ﻗﺎﺑﻞ اﻫﻤﯿﺖ اﺳﺖ ﺑﺎ ﻋﻨﻮان چرخه ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﯾﺰی درسی و ﯾﺎ ﻋﻮاﻣﻞ ﻣﻮﻓﻘﯿﺖ در ﺗﺤﺼﯿﻞ ﺑﻪ ﺷﺮح زﯾﺮ اﺳﺖ :
ﺗﻌﯿﯿﻦ و ﺗﻨﻈﯿﻢ ﻫﺪفﺗﻨﻈﯿﻢ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﯾﺰی درسی ﺑﺮای رﺳﯿﺪن ﺑﻪ ﻫﺪفرد یابی زﻣﺎن در ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﯾﺰی درسیروش ﺻﺤﯿﺢ ﻣﻄﺎﻟﻌﻪرﻋﺎﯾﺖ ﻗﺎﻧﻮن ﻣﺮور و تکرارکار ﯾﺎ ﻋﻤﻞ (پشتکار)
نکات ﻣﻬﻢ در ﺗﻨﻈﯿﻢ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﯾﺰی درسی
ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﯾﺰی را هفتگی اﻧﺠﺎم دﻫﯿﺪ: ﻣﻨﺎسب ترین واﺣﺪ زمانی ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﯾﺰی درسی یک ﻫﻔﺘﻪ اﺳﺖ، زﯾﺮا از یک ﺳﻮ اﻓﺮاد ﺑﻬﺘﺮ می ﺗﻮاﻧﻨﺪ کارﻫﺎی ﺧﻮد را ﺑﺮای یک ﻫﻔﺘﻪ پیش بینی نمایند و از اﻃﺮاف دیگر ارزیابی و اﺻﻼح ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺑﻬﺘﺮ ﺻﻮرت می گیردﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﯾﺰی درسی را ﺑﺮاﺳﺎس ﺗﻮان ﺧﻮد اﻧﺠﺎم دﻫﯿﺪ: ﻋﻼﻗﻪ ﺷﺪﯾﺪ ﺑﻪ ﺗﺤﺼﯿﻞ و یادگیری و ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﺑﯿﺶ از ﺣﺪ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺤﺴﯿﻦ اﺳﺖ اﻣﺎ گاهی ﺧﻮاﻧﺪن ﺑﯿﺶ از ﺣﺪ ﺳﺒﺐ میﺷﻮد ﻓﺮد ﺑﯿﺶ از ﺣﺪ ﺧﺴﺘﻪ ﺷﻮد و رﻓﺘﺎرﻫﺎی عصبی از ﺧﻮد ﻧﺸﺎن دﻫﺪ که ﺑﺮای ﺧﻮد و اﻃﺮاﻓﯿﺎن ﻧﺎراﺣﺖ کﻨﻨﺪه اﺳﺖ و ممکن اﺳﺖ در ﻓﺮد ﺣﺎﻟﺖ زدگی اﯾﺠﺎد ﺷﻮد و ﻣﻮﺟﺐ ﺳﻠﺐ آراﻣﺶ روانی گردد و ﺗﺎﺛﯿﺮ منفی داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ. یک ﻫﻔﺘﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﻧﻤﺎﯾﯿﺪ ﺗﺎ میانگین ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﺷﻤﺎ ﯾﻪ دﺳﺖ آﯾﺪ، ﻣﺜﻼ ﻫﻔﺘﻪ ای 15ﺳﺎﻋﺖ. ﺑﻌﺪا ﺑﻪ ﺗﺪرﯾﺞ ﺑﻪ ﻣﻘﺪار ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﺧﻮد اﺿﺎﻓﻪ ﻧﻤﺎﯾﯿﺪ، اﻓﺰاﯾﺶ ﺑﯿﻦ 60 ﺗﺎ 90 دﻗﯿﻘﻪ در ﻫﻔﺘﻪ ﻣﻨﺎﺳﺐ اﺳﺖ. ﺑﻪ ﯾﺎد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﯿﺪ که ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﻧﯿﺰ ﺑﺎﯾﺪ ﺑﻪ ﺗﺪرﯾﺞ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻋﺎدت در آﯾﺪ.ﺳﺎﻋﺖ خاصی ﺑﺮای درس ﺧﻮاﻧﺪن ﻣﺸﺨﺺ ننمایید: کلیشه خاصی ﺑﺮای ﻫﻤﻪ اﻧﺴﺎن ﻫﺎ وﺟﻮد ﻧﺪارد. ﺑﺮخی ﺻﺒﺢ زود ﯾﺎد می گیرند، ﺑﺮخیﻋﺼﺮﻫﺎ. در ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﺑﺎﯾﺪ آﻣﺎدگی و ﺣﺎل و ﻫﻮای درس ﺧﻮاﻧﺪن را داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﯿﺪ ، ﺑﺎ کسالت و ﺧﻮاب آﻟﻮدگی و ﺑﺪون آﻣﺎدگی اگر ﻫﻢ ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﻧﻤﺎﯾﯿﺪ یادگیری کیفیت ﻧﺪارد.اﺳﺘﺮاﺣﺖ ﺑﯿﻦ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت را ﻓﺮاﻣﻮش نکنید: ﺑﻪ ﯾﺎد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﯿﺪ که ﻣﻄﺎﻟﺐ ﺧﻮاﻧﺪه ﺷﺪه ﺑﺮای اینکه در ﺣﺎﻓﻈﻪ ﺑﻠﻨﺪ ﻣﺪت ﺟﺎی گیرند، ﻧﯿﺎز ﺑﻪ زﻣﺎن دارﻧﺪ، زﻣﺎن ﻻزم ﺑﺮای ﺟﺎاﻓﺘﺎدن یادگیری را دوره تحکیم می ﻧﺎﻣﻨﺪ.یادگیری ﺑﺎﯾﺪ ﻣﺠﺎل پیدا کند ﺗﺎتحکیم ﯾﺎﺑﺪ و ﺑﻪ ﻣﻮﻗﻊ ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﻗﺮار گیرد.کسانی که ﺑﻪ یادگیری ﺧﻮد ﻣﺠﺎل تحکیم نمی دﻫﻨﺪ ﻓﺮاﻣﻮشی ﺑﯿﺸﺘﺮی دارﻧﺪ. ﺑﻨﺎﺑﺮاﯾﻦ ﺑﻌﺪ از یادگیری یک ﻣﻄﻠﺐ ﺣﺘﻤﺎ اﺳﺘﺮاﺣﺖ ﻧﻤﺎﯾﯿﺪ. ﻃﺒﻖ یک اﺻﻞ ، یادگیری در آﺧﺮ ﺷﺐ پایدارتر از اول ﺻﺒﺢ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد زﯾﺮا در آﺧﺮ ﺷﺐ پس از ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﺑﻪ ﺧﻮاب می روید و در ﻧﺘﯿﺠﻪ ﻣﻄﻠﺐ ﺗﺎزه ای وارد ذﻫﻦ نمی ﺷﻮد.در ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﯾﺰی درسی تنوعی داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﯿﺪ: اﺧﺘﺼﺎص یک ﯾﺎ چند روز پیاپی (ﺑﻪ اﺳﺘﺜﻨﺎی اﯾﺎم اﻣﺘﺤﺎﻧﺎت) ﺑﺮایﻣﻄﺎﻟﻌﻪ و ﻣﺮور یک درس نمی ﺗﻮاﻧﺪ ﺑﺎزده خوبی داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ، ﺣﺪاﻗﻞ ﺑﺮای یک روز ﺣﺪاﻗﻞ دو ﻋﻨﻮان درسی ﻗﺮار دﻫﯿﺪ.ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﯾﻦ که ﻗﺎﻧﻮن ﻣﺮور و تکرار ﺑﺎﯾﺪ رﻋﺎﯾﺖ گردد، ﻫﻤﻪ دروس ﺗﺮم را در ﺟﺪول ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﯾﺰی ﻫﻔﺘﻪ ﻗﺮار دﻫﯿﺪ. چه در اﺑﺘﺪای راه ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﻫﺴﺘﯿﺪ و چه دارای ﻣﺪارج علمی ﺑﺎﻻ: ﺟﻬﺖ درس ﺧﻮاﻧﺪن و ﺳﺎﯾﺮ کارهای ﺧﻮد ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﯾﺰی ﻧﻤﺎﯾﯿﺪ. ﺗﻨﻬﺎ در ﺻﻮرتی که ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﯾﺰی کنید می ﺗﻮاﻧﯿﺪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎی دﺳﺖ و پاگیر و ﻏﯿﺮ ﺿﺮوری ﺧﻮد از ﺑﯿﻦ وﻗﺖ ﻫﺎیی که ﻫﺪر می رود ، خلق کنید.
ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﯾﺰی ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ دروس مشکل تر
ﺑﺮای یادگیری درس ﻫﺎی مشکل تر ﺑﯿﺸﺘﺮ از درس ﻫﺎی آﺳﺎن وﻗﺖ بگذارﯾﺪ و زمانی که در آراﻣﺶ ﻫﺴﺘﯿﺪ و ﻋﻼﻗﻪ زﯾﺎدی ﺑﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ دارﯾﺪ اﯾﻦ درس ﻫﺎ را ﯾﺎد بگیرید.در ﺟﻠﺴﺎت ﺗﺪرﯾﺲ اﺳﺎﺗﯿﺪ ﺷﺮکت کنید و از درس ﻫﺎی مشکل ﯾﺎدداﺷﺖ ﺑﺮداری کنید وت کالیف ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ اﯾﻦ درس ﻫﺎ را اﻧﺠﺎم دﻫﯿﺪ.از آﻧﺠﺎ که اﻧﺴﺎن در ﺳﺮاﺳﺮ ﻋﻤﺮ ﺧﻮد ﺑﯿﺸﺘﺮ از راه ﺷﻨﯿﺪن می آﻣﻮزد ﺗﺎ ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ کتاب ، در کلاس درس ﺧﻮب گوش کنید ،ﺧﻮب ﺑﺒﯿﻨﯿﺪ و ﺧﻮب ﯾﺎدداﺷﺖ ﺑﺮداری کنید چراکه در ﻏﯿﺮ اﯾﻦ ﺻﻮرت ﯾﺎد نمی گیرید.از آﻧﺠﺎ که ﯾﺎدگیری یک اﻣﺮ ﺗﺪریجی اﺳﺖ و در ﺷﺮایطی ﺑﻬﺘﺮ اﺗﻔﺎق می اﻓﺘﺪ که ﻓﺮد ﺑﻪ ﺗﺪرﯾﺞ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﺴﺘﻤﺮ ﺑﺮاﻃﻼﻋﺎت ﺧﻮد می اﻓﺰاﯾﺪ، سعی کنید اﯾﻦ ﻣﺴئله را در دروس مشکل ﺑﯿﺸﺘﺮ رﻋﺎﯾﺖ کنید . ﺑﻨﺎﺑﺮاﯾﻦ ، ﯾﺎدگیری یک ﺗﻤﺮﯾﻦ چهار ﺳﺎﻋﺘﻪ درس ریاضی در دو روز متوالی آﻣﻮزﻧﺪه ﺗﺮ اﺳﺖ از چهار ﺳﺎﻋﺖ ﺗﻤﺮﯾﻦ ﻓﺸﺮده.وقتی ﺳﺮﺣﺎل ﻫﺴﺘﯿﺪ و آﻣﺎدگی کافی ﺑﺮای درس ﺧﻮاﻧﺪن دارﯾﺪ ﺑﻪ ﺧﻮاﻧﺪن درس ﻫﺎی مشکل بپردازﯾﺪ. اگر در ﻓﺎﺻﻠﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت اﺳﺘﺮاﺣﺖ نکنید ، پس از ﻣﺪت کوتاهی از ﻗﺪرت ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﺷﻤﺎ کاسته ﺧﻮاﻫﺪﺷﺪ و اﺣﺴﺎس می کنید ﻣطلبی را که می ﺧﻮاﻧﯿﺪ درک نمی کنید ، خستکی یکی از ﻣﻮاﻧﻊ ﺑﺰرگ ﺗﻤﺮکز ﺣﻮاس اﺳﺖ. ﺑﻨﺎﺑﺮاﯾﻦ ﺧﻮب ﺑﺨﻮاﺑﯿﺪ، ﺧﻮب ﺑﺨﻮرﯾﺪ و در کنار درس ﺧﻮاﻧﺪن ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ بدنی ( ورزش ﯾﺎ کارﻣﻨﻈﻢ) داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﯿﺪ.اگر ﺑﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ یک درس ﻋﻼﻗﻪ ﻧﺪارﯾﺪ ، ﺧﻮدﺗﺎن را ﻗﺎﻧﻊ کنید و ﺑﻪ ﺧﻮدﺗﺎن انگیزه ﺑﺪﻫﯿﺪ و ﺑﻪ ﺧﻮدﺗﺎن بگویید ﻣﻦ می ﺧﻮاﻫﻢ ﺑﺎ ﻣﻌﺪل ﺧﻮب اﯾﻦ ﺗﺮم را بگذراﻧﻢ و ﺑﺮاﯾﻢ ﻣﻬﻢ اﺳﺖ که حتی در اﯾﻦ درس که ﻋﻼﻗﻪ ای ﺑﻪ آن ﻧﺪارم ﻧﻤﺮه ﺧﻮب بگیریم.

نظر دهید